HANEFİ MEZHEBİNİN İMAMI
İMÂM-I ÂZAM EBÛ HANÎFE
Ebû Hanîfe Nu‘mân b. Sâbit, 699 yılında Kûfe’de doğdu. Küçük yaşta Kur’an’ı ezberledi. Gençliğinde akaid ve cedel (kelâm) ile meşgul olup bidatçılarla münazaralar gerçekleştirdi.
Varlıklı bir ailede yetişen İmâm-ı Âzam geçimini kumaş ticaretiyle sağladı, ilimle meşgul olunca ticareti ortaklarıyla sürdürdü.
Bir rivayete göre boşanma meselesiyle ilgili bir soruya cevap araması ve Hammâd b. Ebû Süleyman’ın ders halkasına katılmasıyla fıkıh ilmine yöneldi.
18 yıl hocası Hammâd’ın derslerine devam etti, onun vefatı üzerine 40 yaşlarında ders okutmaya başladı. Rivayetlerde ictihad seviyesine ulaşan 40 müctehid talebesinin bulunduğu zikredildi.
Ders halkası bir tür ictihad şûrası gibi çalıştı, meseleler müzakere edilip olgunlaştırıldıktan sonra yazıya geçirildi.
“Bizim kanaatimiz ve ulaşabildiğimiz en güzel görüş budur. Bundan daha iyisini bulan olursa şüphe yok ki doğru olan onun görüşüdür” anlayışıyla ilmî çoğulculuğu teşvik etti.
Ebû Hanîfe künyesi, yanında divit/kalem (hanîfe) taşıması ve “hanîf” (haktan ayrılmayan) kelimesiyle ilişkilendirildi. İmâm-ı Âzam ünvanı ise ilmî otoritesi, hukukî düşüncede açtığı çığır ve etrafında kümelenen fakihler sebebiyle verildi.
Onun öncülüğünde teşekkül eden Irak fıkıh ekolü, talebelerinin gayretiyle yayıldı ve Hanefî Mezhebi adını aldı.
767 yılında Bağdat’ta vefat etti ve Hayzürân Kabristanı’na defnedildi.
BAZI ESERLERİ
el-Fıkhü’l-ekber
el-Âlim ve’l-müteallim
el-Kasîdetü’n-Nuʿmâniyye
el-Müsned
er-Risâle
Kaynak: [Bağlantıyı görmek için giriş yapın]
